اصحاب و بزرگان و دانشمندانداستان یارانمعرفی علما

زندگی نامه شیخ الاسلام مولاناعبدالحمید

همه علمازیباهستند اما زینت همه علماشیخ الاسلام مولاناعبدالحمیدحفظه الله است

  ﻣﻮﻻﻧﺎ ﻋﺒﺪﺍﻟﺤﻤﯿﺪ، ﺩﺭ ﺳﺎﻝ ۱۳۲۶ ﺩﺭ ﺭﻭﺳﺘﺎﯼ “ﮔﻠﻮﮔﺎﻩ ” ﻭﺍﻗﻊ ﺩﺭ ﻏﺮﺏ  ﺷﻬﺮﺳﺘﺎﻥ ﺯﺍﻫﺪﺍﻥ ﺩﺭ ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩ ﺍﯼ ﻣﺘﺪﯾﻦ ﺩﯾﺪﻩ ﺑﻪ ﺟﻬﺎﻥ ﮔﺸﻮﺩ. ﭘﺪﺭ ﻭ   ﻣﺎﺩﺭ ﻭﯼ ﺍﻧﺴﺎﻧﻬﺎﯾﯽ ﺻﺎﻟﺢ ﺑﻮﺩﻧﺪ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺍﻭﺻﺎﻓﯽ ﻫﻤﭽﻮﻥ ﺗﻘﻮﺍ، ﻗﻨﺎﻋﺖ ﻭ   ﻋﺒﺎﺩﺕ ﻣﺘﺼﻒ ﺑﻮﺩﻧﺪ. ﻧﻤﺎﺯ ﺳﺤﺮ ﻭ ﺭﻭﺯﻩ ﺳﻪ ﺭﻭﺯ ﺩﺭ ﻫﺮ ﻣﺎﻩ ﺍﺯ ﺁﻧﺎﻥ   ﻓﻮﺕ ﻧﻤﯽ ﺷﺪ .   ﺍﯾﺸﺎﻥ ﻋﻠﻮﻡ ﺍﺑﺘﺪﺍﯾﯽ ﺭﺍ ﺩﺭ ﺷﻬﺮ ﺯﺍﻫﺪﺍﻥ ﻓﺮﺍ ﮔﺮﻓﺖ، ﺍﻣﺎ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ   ﺍﯾﻨﮑﻪ ﺩﺭ ﺁﻥ ﺩﻭﺭﺍﻥ ﺷﻬﺮﺳﺘﺎﻥ ﺯﺍﻫﺪﺍﻥ ﻓﺎﻗﺪ ﻣﺪﺍﺭﺱ ﺩﯾﻨﯽ ﺑﻮﺩ، ﻣﻮﻻﻧﺎ   ﺑﺮﺍﯼ ﺍﺩﺍﻣﻪ ﺗﺤﺼﯿﻞ ﺑﻪ ﭘﺎﮐﺴﺘﺎﻥ ﺭﻓﺘﻪ ﻭ ﺩﺭ ﻣﺪﺭﺳﻪ ﺩﯾﻨﯽ “ﺩﺍﺭﺍﻟﻬﺪﯼ ” ﺩﺭ   ﺍﯾﺎﻟﺖ “ﺳﻨﺪ ” ﺛﺒﺖ ﻧﺎﻡ ﮐﺮﺩ ﻭ ﺍﺯ ﻣﺤﻀﺮ ﺑﺰﺭﮔﺎﻥ ﺍﯾﻦ ﺍﯾﺎﻟﺖ ﮐﺴﺐ ﻓﯿﺾ   ﻧﻤﻮﺩ. ﺑﻌﺪ ﺍﺯ ﻣﺪﺗﯽ ﺭﺍﻫﯽ ﺍﯾﺎﻟﺖ ” ﭘﻨﺠﺎﺏ “، ﻣﻨﻄﻘﻪ ” ﺑﻬﺎﻭﻝ ﭘﻮﺭ ” ﺷﺪ ﻭ ﺍﺯ   ﻣﺤﻀﺮ ﻣﻮﻻﻧﺎ ” ﻋﺒﺪﺍﻟﻠﻪ ﺩﺭﺧﻮﺍﺳﺘﯽ “، ﺭﺋﯿﺲ ﺟﻤﻌﯿﺖ ﻋﻠﻤﺎﯼ ﺍﺳﻼﻡ ﻭ ﺩﯾﮕﺮ   ﺍﺳﺎﺗﯿﺪ ﺁﻧﺠﺎ ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﻧﻤﻮﺩ. ﭘﺲ ﺍﺯ ﻣﺪﺗﯽ ﺑﻪ ﺣﻮﺯﻩ ﻋﻠﻤﯿﻪ ” ﺑﺪﺭﺍﻟﻌﻠﻮﻡ   ﺭﺣﯿﻢ ﯾﺎﺭﺧﺎﻥ ” ﺭﻓﺘﻪ ﻭ ﻋﻠﻮﻡ ﺗﻔﺴﯿﺮ ﻭ ﺣﺪﯾﺚ ﺭﺍ ﺍﺯ ﻣﺤﻀﺮ ﺷﯿﺦ ﺍﻟﺘﻔﺴﯿﺮ   ﻣﻮﻻﻧﺎ ” ﻋﺒﺪﺍﻟﻐﻨﯽ ﺟﺎﺟﺮﻭﯼ -” ﺭﺣﻤﻪ ﺍﻟﻠﻪ- ﻓﺮﺍ ﮔﺮﻓﺖ، ﺷﯿﺦ ﺍﻟﺘﻔﺴﯿﺮ ﻧﯿﺰ   ﺑﺎ ﺍﯾﺸﺎﻥ ﺑﺴﯿﺎﺭ ﻣﺤﺒﺖ ﺩﺍﺷﺘﻪ ﻭ ﺑﻪ ﺍﻭ ﺍﻋﺘﻤﺎﺩ ﮐﺎﻣﻞ ﺩﺍﺷﺖ.   ﻣﻮﻻﻧﺎ ﻋﺒﺪﺍﻟﺤﻤﯿﺪ ﺩﺭ ﺳﺎﻝ ۱۳۴۹ﻫـ .ﺵ ﺍﺯ ﺣﻮﺯﻩ ﻋﻠﻤﯿﻪ ” ﺑﺪﺭﺍﻟﻌﻠﻮﻡ ﺭﺣﯿﻢ   ﯾﺎﺭﺧﺎﻥ ” ﻓﺎﺭﻍ ﺍﻟﺘﺤﺼﯿﻞ ﺷﺪ ﻭ ﭘﺲ ﺍﺯ ﻓﺮﺍﻏﺖ ﺑﻪ ﺯﺍﻫﺪﺍﻥ ﺑﺎﺯﮔﺸﺖ. ﺩﺭ   ﺯﺍﻫﺪﺍﻥ ﺑﺎ ﻣﻮﻻﻧﺎ ﻋﺒﺪﺍﻟﻌﺰﯾﺰ – ﺭﺣﻤﻪ ﺍﻟﻠﻪ- ﺍﺭﺗﺒﺎﻁ ﺑﺮﻗﺮﺍﺭ ﮐﺮﺩ. ﻣﻮﻻﻧﺎ   ﻋﺒﺪﺍﻟﻌﺰﯾﺰ ﺍﺯ ﻋﻠﻤﺎﯼ ﺑﺰﺭﮒ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻪ ﺷﻤﺎﺭ ﻣﯽ ﺭﻓﺖ ﻭ ﺩﺭ ﻣﺠﻠﺲ ﻋﻠﻤﺎ ﻭ   ﻣﺠﺎﻫﺪﺍﻧﯽ ﻫﻤﭽﻮﻥ “ﻣﻮﻻﻧﺎ ﻣﻔﺘﯽ ﮐﻔﺎﯾﺖ ﺍﻟﻠﻪ ﺩﻫﻠﻮﯼ ” ، “ﻣﻮﻻﻧﺎ ﺣﺴﯿﻦ   ﺍﺣﻤﺪ ﻣﺪﻧﯽ ” ، ﻭ ” ﻣﻮﻻﻧﺎ ﻗﺎﺭﯼ ﻣﺤﻤﺪ ﻃﯿﺐ ﻗﺎﺳﻤﯽ ” ﺯﺍﻧﻮﯼ ﺗﻠﻤﺬ ﺯﺩﻩ ﻭ ﺍﺯ   ﻣﺤﻀﺮ ﺁﻧﺎﻥ ﮐﺴﺐ ﻓﯿﺾ ﻧﻤﻮﺩﻩ ﺑﻮﺩ .   ﻓﺎﺭﻍ ﺍﻟﺘﺤﺼﯿﻠﯽ ﻣﻮﻻﻧﺎ ﻋﺒﺪﺍﻟﺤﻤﯿﺪ ﻣﻘﺎﺭﻥ ﺑﻮﺩ ﺑﺎ ﺳﺎﻝ ﺗﺎﺳﯿﺲ ﺣﻮﺯﻩ ﻋﻠﻤﯿﻪ   ﺩﺍﺭﺍﻟﻌﻠﻮﻡ ﺯﺍﻫﺪﺍﻥ ﺗﻮﺳﻂ ﻣﻮﻻﻧﺎ ﻋﺒﺪﺍﻟﻌﺰﯾﺰ- ﺭﺣﻤﻪ ﺍﻟﻠﻪ .- ﻟﺬﺍ ﻣﻮﻻﻧﺎ   ﻋﺒﺪﺍﻟﺤﻤﯿﺪ ﻧﯿﺰ ﺩﺭ ﺍﯾﻦ ﺣﻮﺯﻩ ﻣﺸﻐﻮﻝ ﺗﺪﺭﯾﺲ ﺷﺪ . ﻧﺒﻮﻍ، ﻟﯿﺎﻗﺖ ﻭ ﺩﯾﮕﺮ   ﻭﯾﮋﮔﯿﻬﺎ ﻭ ﺻﻼﺣﯿﺘﻬﺎﯼ ﻣﻮﺟﻮﺩ ﺩﺭ ﺍﯾﺸﺎﻥ، ﻣﻮﻻﻧﺎ ﻋﺒﺪﺍﻟﻌﺰﯾﺰ ﺭﺍ ﺑﺮ ﺁﻥ   ﺩﺍﺷﺖ ﺗﺎ ﻣﻮﻻﻧﺎ ﻋﺒﺪﺍﻟﺤﻤﯿﺪ ﺭﺍ ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪﻩ ﺧﻮﺩ ﺩﺭ ﺍﻣﻮﺭ ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﻭ   ﻣﺴﺌﻮﻝ ﺩﺍﺧﻠﯽ ﺩﺍﺭﺍﻟﻌﻠﻮﻡ ﺍﻧﺘﺨﺎﺏ ﻧﻤﺎﯾﺪ.   ﭘﺲ ﺍﺯ ﺭﺣﻠﺖ ﻣﻮﻻﻧﺎ ﻋﺒﺪﺍﻟﻌﺰﯾﺰ- ﺭﺣﻤﻪ ﺍﻟﻠﻪ – ﺩﺭ ﺳﺎﻝ ۱۴۰۸ﻫـ. ﻕ،   ﻣﺴﺌﻮﻟﯿﺖ ﺩﺍﺭﺍﻟﻌﻠﻮﻡ ﺯﺍﻫﺪﺍﻥ ﻭ ﺍﻣﺎﻣﺖ ﺟﻤﻌﻪ ﺍﯾﻦ ﺷﻬﺮ ﺑﺮ ﺩﻭﺵ ﻣﻮﻻﻧﺎ   ﻋﺒﺪﺍﻟﺤﻤﯿﺪ ﺍﻓﺘﺎﺩ .   ﻣﻮﻻﻧﺎ ﻋﺒﺪﺍﻟﻌﺰﯾﺰ، ﮐﻪ ﺩﺭ ﺣﻘﯿﻘﺖ ﺍﯾﺸﺎﻥ ﺭﺍ ﻣﯽ ﺗﻮﺍﻥ ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﯾﮏ ﻣﺠﺪﺩ   ﻭ ﻣﺼﻠﺢ ﺩﺭ ﺗﺎﺭﯾﺦ ﺑﻠﻮﭼﺴﺘﺎﻥ ﯾﺎﺩ ﮐﺮﺩ، ﺩﺭ ﺩﻭﺭﺍﻥ ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ﺧﻮﺩ ﺍﺻﻼﺣﺎﺕ   ﺍﺳﺎﺳﯽ ﻭ ﺑﺰﺭﮔﯽ ﺭﺍ ﺑﻪ ﺟﺎﯼ ﮔﺬﺍﺷﺖ، ﺍﻣﺎ ﭘﯿﮏ ﺍﺟﻞ ﺑﻪ ﺍﯾﺸﺎﻥ ﻣﻬﻠﺖ   ﻧﺪﺍﺩ ﮐﻪ ﺍﯾﻦ ﺍﺻﻼﺣﺎﺕ ﺭﺍ ﺑﻪ ﭘﺎﯾﻪ ﺗﮑﻤﯿﻞ ﺑﺮﺳﺎﻧﺪ، ﻟﺬﺍ ﭘﺲ ﺍﺯ ﻭﻓﺎﺕ ﺍﯾﺸﺎﻥ   ﻫﻨﻮﺯ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺎ ﻣﺸﮑﻼﺕ ﺯﯾﺎﺩﯼ ﻣﻮﺍﺟﻪ ﺑﻮﺩ، ﮐﻪ ﻣﻮﻻﻧﺎ ﻋﺒﺪﺍﻟﺤﻤﯿﺪ ﺑﺎ   ﺍﺳﺘﻌﺎﻧﺖ ﺍﺯ ﺍﻟﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﺗﻮﺍﻧﺴﺖ ﺑﺮ ﺗﻤﺎﻡ ﺍﯾﻦ ﻣﺸﮑﻼﺕ ﻭ ﺑﺤﺮﺍﻧﻬﺎ ﻓﺎﺋﻖ   ﺁﯾﺪ. ﺍﺧﻼﺹ، ﻓﺮﺍﺳﺖ، ﻧﺒﻮﻍ ﻭ ﺗﻮﺍﻧﺎﯾﯽﻫﺎﯼ ﻣﺪﯾﺮﯾﺘﯽ ﺍﯾﺸﺎﻥ ﺩﺭ ﺯﻣﯿﻨﻪ ﻫﺎﯼ   ﻣﺨﺘﻠﻒ، ﻣﻮﺟﺐ ﺷﺪ ﺗﺎ ﺗﻮﺩﮤ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺍﻫﻞ ﺳﻨﺖ ﺍﯾﺮﺍﻥ، ﺍﻋﻢ ﺍﺯ ﻋﻠﻤﺎ،   ﺍﻧﺪﯾﺸﻤﻨﺪﺍﻥ ﻭ … ﺑﻪ ﺍﯾﺸﺎﻥ ﺍﻋﺘﻤﺎﺩ ﮐﻨﻨﺪ.   ﻣﻮﻻﻧﺎ ﻋﺒﺪﺍﻟﺤﻤﯿﺪ ﭘﺲ ﺍﺯ ﻣﻼﺣﻈﻪ ﻣﻌﻀﻼﺕ ﻭ ﻣﻔﺎﺳﺪ ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻭ   ﻋﻘﺐ ﻣﺎﻧﺪﮔﯽﻫﺎﯼ ﻓﺮﻫﻨﮕﯽ ﻭ ﻋﻠﻤﯽ ﻭ ﺿﻌﻔﻬﺎﯼ ﺷﺪﯾﺪ ﺍﯾﻤﺎﻧﯽ ﻭ ﺧﻸ   ﺑﺰﺭﮒ ﺍﺻﻼﺣﯽ ﺩﺭ ﺟﺎﻣﻌﻪ، ﺑﻪ ﺍﺣﯿﺎﯼ ﻧﯿﺮﻭﻫﺎﯼ ﺍﯾﻤﺎﻧﯽ ﻭ ﺷﻌﻮﺭ ﺩﯾﻨﯽ   ﭘﺮﺩﺍﺧﺖ . ﺍﯾﺸﺎﻥ ﺑﺎ ﺗﺸﺨﯿﺺ ﺍﯾﻦ ﻣﻬﻢ ﮐﻪ ﭘﺮﺩﺍﺧﺘﻦ ﺑﻪ ﻣﺴﺎﺋﻞ ﺍﺧﺘﻼﻓﯽ   ‏(ﻣﺬﻫﺒﯽ – ﻓﻘﻬﯽ- ﻓﮑﺮﯼ ﻭ … ‏) ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺩﺭﺩﯼ ﺭﺍ ﺩﻭﺍ ﻧﺨﻮﺍﻫﺪ ﮐﺮﺩ، ﺑﻠﮑﻪ   ﺟﺮﺍﺣﺘﯽ ﺑﺮ ﺯﺧﻤﻬﺎﯼ ﮐﻬﻨﻪ ﺍﻣﺖ ﻣﯽ ﺍﻓﺰﺍﯾﺪ ﻭ ﺭﺍﻩ ﺭﺳﯿﺪﻥ ﺑﻪ ﻫﺪﻑ ﺭﺍ، ﮐﻪ   ﻫﻤﺎﻥ ﺍﺻﻼﺡ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻭ ﻭﺣﺪﺕ ﺟﻬﺎﻥ ﺍﺳﻼﻡ ﺍﺳﺖ، ﺩﺷﻮﺍﺭ ﻭ ﺣﺘﯽ ﻧﺎﻣﻤﮑﻦ   ﻣﯽ ﺳﺎﺯﺩ، ﻟﺬﺍ ﺑﻪ ﺑﯿﺪﺍﺭﯼ ﻭﺟﺪﺍﻧﻬﺎ ﻭ ﺍﺳﺘﻌﺪﺍﺩﻫﺎﯼ ﻧﻬﻔﺘﻪ ﺟﺎﻣﻌﻪ، ﺍﯾﺠﺎﺩ   ﻓﻀﺎﯼ ﻭﺣﺪﺕ ﻭ ﺍﺧﻮﺕ ﺩﺭ ﺑﯿﻦ ﺍﻗﺸﺎﺭ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻭ ﻫﺪﺍﯾﺖ ﻭ ﺍﺻﻼﺡ   ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻣﺒﺎﺩﺭﺕ ﻭﺭﺯﯾﺪ.   ﻣﺒﻨﺎﯼ ﺗﻔﮑﺮ ﻭ ﺍﻧﺪﯾﺸﻪ ﻣﻮﻻﻧﺎ ﻋﺒﺪﺍﻟﺤﻤﯿﺪ ﺑﺮ ﺍﯾﻦ ﺍﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺮﺍﯼ ﺭﺳﯿﺪﻥ ﺑﻪ   ﻫﺪﻑ ﺑﺎﯾﺪ ﺁﺭﺍﻣﺶ ﻭ ﺍﻣﻨﯿﺖ ﺑﺮ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺎﺷﺪ، ﺑﺎﯾﺪ ﺩﺭ ﻣﺤﯿﻄﯽ   ﻣﺴﺎﻟﻤﺖ ﺁﻣﯿﺰ ﻭ ﺑﺎ ﺳﮑﻮﻥ ﺑﻪ ﺩﻋﻮﺕ ﻭ ﺑﯿﺪﺍﺭﮔﺮﯼ ﭘﺮﺩﺍﺧﺖ ﺗﺎ ﺣﺲ ﺩﯾﻨﯽ   ﺗﺤﺮﯾﮏ ﺷﻮﺩ ﻭ ﻫﻤﮕﺎﻥ ﺑﻪ ﻣﻌﺎﺭﻑ ﺍﺳﻼﻣﯽ ﻭ ﺍﺭﺯﺷﻬﺎﯼ ﺩﯾﻨﯽ ﺩﺳﺖ ﯾﺎﻓﺘﻪ   ﻭ ﺍﺯ ﺧﺮﺍﻓﺎﺕ ﻭ ﺑﺪﻋﺎﺕ ﻭ ﺭﺳﻮﻣﺎﺕ ﺟﺎﻫﻠﯽ ﻧﺠﺎﺕ ﭘﯿﺪﺍ ﮐﻨﻨﺪ .   ﺍﯾﻦ ﺗﻔﮑﺮ ﻭﺳﯿﻊ ﺩﺭ ﮐﻨﺎﺭ ﺍﺷﮑﻬﺎﯼ ﺳﺤﺮﮔﺎﻫﯽ ﻭ ﮔﺮﯾﻪ ﻫﺎﯼ ﻧﯿﻤﻪ ﺷﺒﯽ   ﻫﻤﺮﺍﻩ ﺑﺎ ﺍﺧﻼﺹ ﻭ ﭘﺸﺘﮑﺎﺭ ﻭ ﺍﺯ ﺧﻮﺩﮔﺬﺷﺘﮕﯽ ﺍﯾﺸﺎﻥ ﺗﺎ ﮐﻨﻮﻥ ﻧﺘﺎﯾﺞ   ﺑﺴﯿﺎﺭ ﻣﺜﺒﺖ ﻭ ﻣﻔﯿﺪﯼ ﺭﺍ ﺩﺭ ﭘﯽ ﺩﺍﺷﺘﻪ ﺍﺳﺖ.   ﻣﻮﻻﻧﺎ ﻋﺒﺪﺍﻟﺤﻤﯿﺪ ﺍﮐﻨﻮﻥ ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﯾﮏ ﻣﺮﺟﻊ ﺩﯾﻨﯽ، ﺍﻧﺪﯾﺸﻤﻨﺪ ﻋﺮﺻﻪ   ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﻭ ﺻﺎﺣﺐ ﻧﻈﺮ ﻣﺴﺎﯾﻞ ﻓﮑﺮﯼ ﻭ ﺳﯿﺎﺳﯽ ﻣﺸﻐﻮﻝ ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ﺍﺳﺖ .   ﻫﻤﻪ ﺭﻭﺯﻩ ﺩﻫﻬﺎ ﺗﻦ ﺍﺯ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﻭ ﮔﺮﻭﻫﻬﺎ ﺑﺎ ﻣﺸﮑﻼﺕ ﻭ ﻧﯿﺎﺯﻫﺎﯼ ﻣﺘﻌﺪﺩ ﺑﻪ   ﺍﯾﺸﺎﻥ ﻣﺮﺍﺟﻌﻪ ﮐﺮﺩﻩ ﻭ ﻣﺴﺎﯾﻞ ﻭ ﻣﺸﮑﻼﺕ ﺧﻮﺩ ﺭﺍ ﻣﻄﺮﺡ ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ .   ﺍﯾﺸﺎﻥ ﻧﯿﺰ ﺑﺎ ﮐﻤﺎﻝ ﮔﺸﺎﺩﻩ ﺭﻭﯾﯽ ﻭ ﻣﻬﺎﺭﺕ ﺧﺪﺍﺩﺍﺩﯼ، ﺑﺪﻭﻥ ﻫﯿﭽﮕﻮﻧﻪ   ﺍﺣﺴﺎﺱ ﺧﺴﺘﮕﯽ ﻭ ﮐﺴﺎﻟﺖ، ﺑﻪ ﺣﻞ ﻭ ﻓﺼﻞ ﻣﺸﮑﻼﺕ ﻣﺮﺍﺟﻌﯿﻦ ﻣﯽ   ﭘﺮﺩﺍﺯﺩ .   ﺣﻮﺯﻩ ﻋﻠﻤﯿﻪ ﺩﺍﺭﺍﻟﻌﻠﻮﻡ ﺯﺍﻫﺪﺍﻥ ﻭ ﻣﺴﺠﺪ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﮑﯽ ﺩﺭ ﻧﺘﯿﺠﻪ ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ﻭ   ﺯﺣﻤﺎﺕ ﻣﻮﻻﻧﺎ ﻋﺒﺪﺍﻟﺤﻤﯿﺪ ﺷﺎﻫﺪ ﺷﮑﻮﻓﺎﯾﯽ ﻭ ﮔﺴﺘﺮﺵ ﮐﻤﯽ ﻭ ﮐﯿﻔﯽ   ﺑﺴﯿﺎﺭ ﺯﯾﺎﺩﯼ ﺑﻮﺩﻩ ﻭ ﻫﺴﺖ؛ ﺍﻓﺰﺍﯾﺶ ﺗﻌﺪﺍﺩ ﻃﻼﺏ ﻭ ﻧﯿﺰ ﻣﮑﺎﺗﺐ ﺗﺤﺖ   ﻧﻈﺎﺭﺕ ﺩﺍﺭﺍﻟﻌﻠﻮﻡ ﺯﺍﻫﺪﺍﻥ ﻭ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﭼﺸﻤﮕﯿﺮ ﻣﺴﺠﺪ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﮑﯽ، ﺍﯾﻦ ﺩﻭ   ﻣﺮﮐﺰ ﺩﯾﻨﯽ ﻭ ﻋﻠﻤﯽ ﺭﺍ ﺩﺭ ﺷﻤﺎﺭ ﺑﺰﺭﮔﺘﺮﯾﻦ ﻣﺴﺎﺟﺪ ﻭ ﻣﺮﺍﮐﺰ ﻋﻠﻤﯽ ﻭ   ﺩﯾﻨﯽ ﺍﻫﻞ ﺳﻨﺖ ﺍﯾﺮﺍﻥ ﻗﺮﺍﺭ ﺩﺍﺩﻩ ﺍﺳﺖ.   ﺣﻮﺯﻩ ﻋﻠﻤﯿﻪ ﺩﺍﺭﺍﻟﻌﻠﻮﻡ ﺯﺍﻫﺪﺍﻥ ﺑﺎ ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﻣﺪﺑّﺮﺍﻧﻪ ﻣﻮﻻﻧﺎ ﻋﺒﺪﺍﻟﺤﻤﯿﺪ ﻋﻼﻭﻩ   ﺑﺮ ﺗﻌﻠﯿﻢ ﻭ ﺗﺮﺑﯿﺖ ﺣﺪﻭﺩ ﺩﻭ ﻫﺰﺍﺭ ﻃﻠﺒﻪ ‏( ﺑﺮﺍﺩﺭ ﻭ ﺧﻮﺍﻫﺮ ‏)، ﻧﻘﺶ ﺑﺴﯿﺎﺭ   ﻣﻔﯿﺪ ﻭ ﻣﻬﻤﯽ ﺭﺍ ﺩﺭ ﺍﯾﺠﺎﺩ ﺑﯿﺪﺍﺭﯼ ﺩﯾﻨﯽ ﻭ ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﻭ ﺍﺭﺗﻘﺎﯼ ﺳﻄﺢ ﺩﯾﻨﯽ   ﻭ ﻓﺮﻫﻨﮕﯽ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺍﻫﻞ ﺳﻨﺖ ﺍﯾﻔﺎ ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ .   ﻣﺮﺍﺳﻢ ﻧﻤﺎﺯ ﺟﻤﻌﻪ ﺩﺭ ﻣﺴﺠﺪ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﮑﯽ ﺯﺍﻫﺪﺍﻥ ﺑﻪ ﺍﻣﺎﻣﺖ ﻣﻮﻻﻧﺎ   ﻋﺒﺪﺍﻟﺤﻤﯿﺪ ﻧﯿﺰ ﯾﮑﯽ ﺍﺯ ﺑﺎﺷﮑﻮﻫﺘﺮﯾﻦ ﻣﺮﺍﺳﻢﻫﺎﯼ ﻧﻤﺎﺯ ﺟﻤﻌﻪ ﺍﻫﻞ ﺳﻨﺖ   ﺍﯾﺮﺍﻥ ﺑﻪ ﺷﻤﺎﺭ ﺭﻓﺘﻪ ﻭ ﻣﻨﺒﺮ ﻧﻤﺎﺯ ﺟﻤﻌﻪ ﺍﯾﻦ ﻣﺴﺠﺪ، ﯾﮑﯽ ﺍﺯ ﻣﻨﺎﺑﺮﯼ ﺍﺳﺖ   ﮐﻪ ﻣﻄﺎﻟﺒﺎﺕ ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺍﻫﻞ ﺳﻨﺖ ﺍﯾﺮﺍﻥ ﺍﺯ ﺁﻥ ﻣﻄﺮﺡ ﻣﯽ ﺷﻮﺩ.    اﻣﺎ ﺧﺼﻮﺻﯿﺖ ﺑﺎﺭﺯ ﻣﻮﻻﻧﺎ ﻋﺒﺪﺍﻟﺤﻤﯿﺪ، ﻣﻄﺮﺡ ﮐﺮﺩﻥ ﻣﻄﺎﻟﺒﺎﺕ ﺍﻫﻞ ﺳﻨﺖ   ﺍﯾﺮﺍﻥ ﻭ ﭘﯿﮕﯿﺮﯼ ﺁﻧﻬﺎ ﺍﺯ ﻣﺠﺮﺍﯼ ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ ﻭ ﻣﻨﻄﻘﯽ ﺍﺳﺖ؛ ﺍﯾﺸﺎﻥ ﺩﺭ   ﻣﻨﺎﺳﺒﺖﻫﺎﯼ ﻣﺨﺘﻠﻒ، ﺿﻤﻦ ﺍﻧﺘﻘﺎﺩ ﺍﺯ ﺍﻋﻤﺎﻝ ﻫﺮ ﮔﻮﻧﻪ ﺗﺒﻌﯿﺾ ﻣﺬﻫﺒﯽ،   ﻗﻮﻣﯽ ﻭ ﻧﮋﺍﺩﯼ ﻭ ﺍﯾﺠﺎﺩ ﺍﺧﺘﻼﻑ ﺑﯿﻦ ﭘﯿﺮﻭﺍﻥ ﻣﺬﺍﻫﺐ ﻭ ﺍﻗﻮﺍﻡ، ﻭ ﺩﻋﻮﺕ   ﻫﻤﮕﺎﻥ ﺑﻪ ﻭﺣﺪﺕ ﻭ ﺍﺧﻮﺕ، ﻣﻄﺎﻟﺒﺎﺕ ﻭ ﺧﻮﺍﺳﺘﻪ ﻫﺎﯼ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺍﻫﻞ ﺳﻨﺖ   ﺍﯾﺮﺍﻥ ﺭﺍ ﺩﺭ ﻣﺮﺍﺳﻢ ﻧﻤﺎﺯ ﺟﻤﻌﻪ ﻭ ﻋﯿﺪﯾﻦ ﻭ ﺩﯾﮕﺮ ﻣﻨﺎﺳﺒﺘﻬﺎ ﻭ ﻣﻮﻗﻌﯿﺘﻬﺎﯼ   ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻣﻄﺮﺡ ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ .   ﻧﮑﺘﻪ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻪ ﺩﯾﮕﺮ ﺍﯾﻨﮑﻪ؛ ﺩﺍﯾﺮﮤ ﺗﻔﮑﺮ، ﺍﻧﺪﯾﺸﻪ ﻭ ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ﻣﻮﻻﻧﺎ   ﻋﺒﺪﺍﻟﺤﻤﯿﺪ ﻓﻘﻂ ﺩﺭ ﭼﺎﺭﭼﻮﺏ ﺣﻮﺯﻩ ﻭ ﺗﺪﺭﯾﺲ ﻋﻠﻮﻡ ﺩﯾﻨﯽ ﻣﻨﺤﺼﺮ ﻧﻤﯽ   ﺷﻮﺩ، ﺑﻠﮑﻪ ﺍﯾﺸﺎﻥ ﻫﻤﻮﺍﺭﻩ ﺑﻪ ﺍﻫﻤﯿﺖ ﺍﺭﺗﺒﺎﻁ ﺑﯿﻦ ﺣﻮﺯﻩ ﻭ ﺩﺍﻧﺸﮕﺎﻩ ﺗﺎﮐﯿﺪ   ﮐﺮﺩﻩ، ﻫﻤﮕﺎﻥ ﺭﺍ ﺑﻪ ﻓﺮﺍﮔﯿﺮﯼ ﻋﻠﻮﻡ ﺩﺍﻧﺸﮕﺎﻫﯽ ﻭ ﺭﺳﯿﺪﻥ ﺑﻪ ﻣﺪﺍﺭﺝ   ﻋﺎﻟﯽ ﻋﻠﻢ ﺭﻭﺯ ﺗﻮﺻﯿﻪ ﻣﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ . ﺗﺎﺳﯿﺲ ﺩﻓﺘﺮ ﺍﻣﻮﺭ ﺩﺍﻧﺸﺠﻮﯾﯽ ﺩﺭ ﺣﻮﺯﻩ   ﻋﻠﻤﯿﻪ ﺯﺍﻫﺪﺍﻥ ﻭ ﺗﻬﯿﻪ ﺧﻮﺍﺑﮕﺎﻩ ﺩﺍﻧﺸﺠﻮﯾﯽ ﺗﺤﺖ ﻧﻈﺎﺭﺕ ﺣﻮﺯﻩ ﻋﻠﻤﯿﻪ   ﺩﺍﺭﺍﻟﻌﻠﻮﻡ ﺯﺍﻫﺪﺍﻥ ﻭ ﺑﺮﮔﺰﺍﺭﯼ ﺟﻠﺴﺎﺕ ﺍﺻﻼﺣﯽ ﻭ ﺗﺮﺑﯿﺘﯽ ﺑﺮﺍﯼ ﻗﺸﺮ   ﺩﺍﻧﺸﺠﻮ ﻭ ﺗﺤﺼﯿﻠﮑﺮﺩﮤ ﺟﺎﻣﻌﻪ، ﮔﻮﺍﻩ ﺻﺎﺩﻗﯽ ﺍﺳﺖ ﺑﺮ ﺍﻫﺘﻤﺎﻡ ﺍﯾﺸﺎﻥ ﺑﻪ   ﺍﯾﻦ ﻣﻮﺿﻮﻉ ﻣﻬﻢ.    ﺩﯾﺪﮔﺎﻫﻬﺎ، ﺑﺎﻭﺭﻫﺎ ﻭ ﻓﻌﺎﻟﯿﺘﻬﺎﯼ ﻣﻮﻻﻧﺎ ﻋﺒﺪﺍﻟﺤﻤﯿﺪ ﺩﺭ ﻋﺮﺻﻪ ﻫﺎﯼ ﻣﺨﺘﻠﻒ   ﺭﺍ ﻣﯽ ﺗﻮﺍﻥ ﺩﺭ ﻣﻮﺍﺭﺩ ﺯﯾﺮ ﺧﻼﺻﻪ ﮐﺮﺩ :   ۱ـ ﻣﻮﻻﻧﺎ ﻋﺒﺪﺍﻟﺤﻤﯿﺪ ﻓﺮﺩﯼ ﻣﺘﻌﺎﺩﻝ ﻭ ﻣﺨﺎﻟﻒ ﺍﻓﺮﺍﻁ ﻭ ﺗﻔﺮﯾﻂ ﺍﺳﺖ . ﻭﯼ   ﺑﺎ ﺍﯾﻦ ﺑﺎﻭﺭ ﮐﻪ ﺍﺳﻼﻡ ﺩﯾﻦ ﺍﻋﺘﺪﺍﻝ ﻭ ﻣﯿﺎﻧﻪ ﺭﻭﯼ ﺍﺳﺖ، ﻫﻤﻮﺍﺭﻩ ﺑﺮ ﺍﻋﺘﺪﺍﻝ   ﺩﺭ ﺗﻤﺎﻣﯽ ﺍﻣﻮﺭ ﺗﺎﮐﯿﺪ ﺩﺍﺭﺩ.   ۲ـ ﻣﻮﻻﻧﺎ ﻋﺒﺪﺍﻟﺤﻤﯿﺪ ﻣﻨﺎﺩﯼ ﻭﺣﺪﺕ ﺍﻣﺖ ﺍﺳﻼﻣﯽ، ﻣﺨﺼﻮﺻﺎ ﻭﺣﺪﺕ ﺷﯿﻌﻪ   ﻭ ﺳﻨﯽ – ﮐﻪ ﺩﻭ ﻓﺮﻗﻪ ﺑﺰﺭﮒ ﺍﺳﻼﻣﯽ ﻫﺴﺘﻨﺪ- ﺑﻮﺩﻩ، ﻭﺣﺪﺕ ﻭ ﺍﻧﺴﺠﺎﻡ ﺭﺍ   ﻣﺎﯾﻪ ﭘﯿﺮﻭﺯﯼ ﻣﯽ ﺩﺍﻧﺪ، ﺍﻣﺎ ﻫﻤﻮﺍﺭﻩ ﺑﺮ ﺍﯾﻦ ﻧﮑﺘﻪ ﺗﺎﮐﯿﺪ ﺩﺍﺭﺩ ﮐﻪ ﻭﺣﺪﺕ ﻭ   ﺍﻧﺴﺠﺎﻡ ﺍﺯ ﺭﺍﻩ ﺑﺮﮔﺰﺍﺭﯼ ﮐﻨﻔﺮﺍﻧﺲ ﻭ ﺗﺸﮑﯿﻞ ﻣﺠﺎﻣﻊ ﺗﻘﺮﯾﺐ ﻭ … ﺣﺎﺻﻞ   ﻧﻤﯽ ﺷﻮﺩ، ﺑﻠﮑﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺭﺍﻩ ﺭﺳﯿﺪﻥ ﺑﻪ ﻭﺣﺪﺕ، ﺍﺟﺮﺍﯼ ﻋﺪﺍﻟﺖ ﺑﯿﻦ ﺍﻗﻮﺍﻡ ﻭ   ﻣﺬﺍﻫﺐ، ﺩﺍﺷﺘﻦ ﻧﮕﺎﻩ ﯾﮑﺴﺎﻥ ﺑﻪ ﻫﻤﻪ ﻭ ﺍﺟﺮﺍﯼ ﻗﺎﻧﻮﻥ ﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﻣﺴﺎﻭﯼ   ﺍﺳﺖ.   ۳ـ ﺍﯾﺸﺎﻥ ﻫﻤﻮﺍﺭﻩ ﺑﺮ ﺍﯾﻦ ﻧﮑﺘﻪ ﺗﺎﮐﯿﺪ ﺩﺍﺭﺩ ﮐﻪ ﺑﺎ ﺗﻔﺮﻗﻪ ﻭ ﺍﺧﺘﻼﻑ ﻭ   ﺑﺮﺍﻧﺪﺍﺯﯼ ﻣﺨﺎﻟﻒ ﺍﺳﺖ ﻭ ﺑﺮ ﺗﻤﺎﻣﯿﺖ ﻭ ﺍﺳﺘﻘﻼﻝ ﺍﺭﺿﯽ ﮐﺸﻮﺭ ﺗﺎﮐﯿﺪ ﺩﺍﺭﺩ .   ﻭﯼ ﺧﯿﺮﺧﻮﺍﻩ ﻣﻠﺖ ﻭ ﻧﻈﺎﻡ ﺑﻮﺩﻩ ﻭ ﺗﻤﺎﻡ ﺳﺨﻨﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﻣﯽ ﮔﻮﯾﺪ ﺍﺯ ﺭﻭﯼ   ﺩﻟﺴﻮﺯﯼ ﺍﺳﺖ.   ۴ـ ﻣﻮﻻﻧﺎ ﻋﺒﺪﺍﻟﺤﻤﯿﺪ ﻫﻤﻮﺍﺭﻩ ﺗﺎﮐﯿﺪ ﺩﺍﺭﺩ ﮐﻪ ﻣﺬﺍﻫﺐ ﻭ ﺗﻔﮑﺮﺍﺕ ﺍﺳﻼﻣﯽ،   ﺑﻪ ﺟﺎﯼ ﺭﻗﺎﺑﺖ، ﺭﻓﺎﻗﺖ ﺭﺍ ﺍﺧﺘﯿﺎﺭ ﮐﺮﺩﻩ ﻭ ﺿﻤﻦ ﭘﺮﻫﯿﺰ ﺍﺯ ﺍﺧﺘﻼﻑ، ﺑﺎ   ﺳﻌﻪ ﺻﺪﺭ ﻭ ﺩﻭﺭﺍﻧﺪﯾﺸﯽ ﺩﺭ ﮐﻨﺎﺭ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ.   ۵ـ ﻣﻮﻻﻧﺎ ﻋﺒﺪﺍﻟﺤﻤﯿﺪ ﻣﻌﺘﻘﺪ ﺍﺳﺖ ﮐﺴﯽ ﮐﻪ ﺣﻖ ﺍﻧﺘﺨﺎﺏ ﻣﺴﺌﻮﻟﯿﻦ ﺭﺍ   ﺩﺍﺭﺩ، ﺣﻖ ﺍﻧﺘﻘﺎﺩ ﺭﺍ ﻧﯿﺰ ﺩﺍﺭﺩ ﻭ ﻧﺒﺎﯾﺪ ﺟﻠﻮﯼ ﺍﻧﺘﻘﺎﺩ ﺳﺎﺯﻧﺪﻩ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮﺩ ﻭ   ﺟﻮّ ﺍﺧﺘﻨﺎﻕ ﺑﻮﺟﻮﺩ ﺁﯾﺪ.   ۶ـ ﺍﯾﺸﺎﻥ ﻣﺨﺎﻟﻒ ﻫﺮ ﮔﻮﻧﻪ ﻗﯿﺎﻡ ﻣﺴﻠﺤﺎﻧﻪ ﺑﺮﺍﯼ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﺣﻖ ﺍﺳﺖ، ﺑﻠﮑﻪ   ﻣﻌﺘﻘﺪ ﺍﺳﺖ، ﺣﻘﻮﻕ ﺍﻫﻞ ﺳﻨﺖ ﺑﺎﯾﺪ ﺍﺯ ﺭﺍﻫﻬﺎﯼ ﺳﺎﻟﻢ ﻭ ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ ﻣﻄﺎﻟﺒﻪ   ﺷﻮﺩ، ﺍﮔﺮ ﺍﯾﻦ ﺭﺍﻩ ﻧﺘﯿﺠﻪ ﺑﺨﺶ ﻧﺒﻮﺩ، ﻣﻄﺎﻟﺒﺎﺕ ﺍﺯ ﻣﺠﺎﺭﯼ ﺑﯿﻦ ﺍﻟﻤﻠﻠﯽ   ﭘﯿﮕﯿﺮﯼ ﺷﻮﻧﺪ.   ۷ـ ﻣﻮﻻﻧﺎ ﻋﺒﺪﺍﻟﺤﻤﯿﺪ ﺑﺮ ﺍﯾﻦ ﺑﺎﻭﺭ ﺍﺳﺖ ﮐﻪ ﻫﯿﭻ ﻧﻈﺎﻣﯽ ﺩﺭ ﺩﻧﯿﺎ ﺑﺎ ﺗﮑﯿﻪ   ﺑﺮ ﻗﺪﺭﺕ ﻧﯿﺮﻭﻫﺎﯼ ﻣﺴﻠﺢ ﻭ ﺳﺮﮐﻮﺏ ﻭ ﻓﺸﺎﺭ ﺑﺎﻗﯽ ﻧﻤﺎﻧﺪﻩ ﺍﺳﺖ، ﺑﻠﮑﻪ   ﺗﻨﻬﺎ ﺭﻣﺰ ﺑﻘﺎﯼ ﻫﺮ ﺣﮑﻮﻣﺘﯽ، ﺍﺟﺮﺍﯼ ﻋﺪﺍﻟﺖ، ﺩﺍﺩﻥ ﺁﺯﺍﺩﯾﻬﺎﯼ ﻣﺸﺮﻭﻉ ﻭ   ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ، ﺷﻨﯿﺪﻥ ﺣﺮﻑ ﻣﺨﺎﻟﻔﺎﻥ ﻭ ﺩﮔﺮﺍﻧﺪﯾﺸﺎﻥ ﻭ ﺍﯾﺠﺎﺩ ﻓﻀﺎﯼ ﮔﻔﺘﻤﺎﻥ ﺩﺭ   ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺍﺳﺖ .   ۸ـ ﺍﯾﺸﺎﻥ ﺑﺮ ﺍﯾﻦ ﻧﮑﺘﻪ ﺗﺎﮐﯿﺪ ﺩﺍﺭﺩ ﮐﻪ ﺍﻫﻞ ﺳﻨﺖ ﺍﯾﺮﺍﻥ، ﺍﯾﺮﺍﻧﯽ ﺍﻧﺪ ﻭ   ﻫﯿﭽﮑﺲ ﺍﺯ ﺁﻧﻬﺎ ﺍﯾﺮﺍﻧﯽ ﺗﺮ ﻧﯿﺴﺖ، ﻟﺬﺍ ﻧﺒﺎﯾﺪ ﺷﻬﺮﻭﻧﺪ ﺩﺭﺟﻪ ۲ ﻭ ۳ ﻗﺮﺍﺭ   ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻭ ﺑﺎ ﺁﻧﻬﺎ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺑﯿﮕﺎﻧﮕﺎﻥ ﺭﻓﺘﺎﺭ ﺷﻮﺩ؛ ﺑﺎﯾﺪ ﺗﻤﺎﻣﯽ ﺣﻘﻮﻕ ﺁﻧﻬﺎ، ﺍﺯ   ﺟﻤﻠﻪ ﺁﺯﺍﺩﯼ ﻣﺬﻫﺒﯽ، ﺭﻋﺎﯾﺖ ﺷﻮﺩ؛ ﺩﺭ ﻭﺍﮔﺬﺍﺭﯼ ﻣﺴﺌﻮﻟﯿﺘﻬﺎ ﻭ ﻣﻨﺎﺻﺐ ﻭ   ﺍﺳﺘﺨﺪﺍﻣﻬﺎ ﻣﺸﺎﺭﮐﺖ ﺩﺍﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ، ﺯﯾﺮﺍ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺍﻫﻞ ﺳﻨﺖ ﺍﯾﺮﺍﻥ ﺧﻮﺍﻫﺎﻥ   ﻋﺰﺕ ﺑﻮﺩﻩ ﻭ ﻣﯽ ﺧﻮﺍﻫﻨﺪ ﺩﺭ ﺳﺎﺯﻧﺪﮔﯽ ﮐﺸﻮﺭﺷﺎﻥ ﺳﻬﯿﻢ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﻭ ﺍﺯ   ﺳﺮﺯﻣﯿﻦ ﺧﻮﺩﺷﺎﻥ ﺩﻓﺎﻉ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ.   ۹ـ ﺍﻫﻞ ﺳﻨﺖ ﺍﯾﺮﺍﻥ ﺑﺎﯾﺪ ﻃﺒﻖ ﺗﺼﺮﯾﺢ ﻗﺎﻧﻮﻥ ﺍﺳﺎﺳﯽ ﺩﺭ ﺗﻌﻠﯿﻢ ﻭ ﺗﺮﺑﯿﺖ   ﻓﺮﺯﻧﺪﺍﻥ، ﺑﺮﮔﺰﺍﺭﯼ ﻧﻤﺎﺯﻫﺎﯼ ﻋﯿﺪﯾﻦ ﻭ ﺟﻤﻌﻪ ﻭ ﺑﺮﮔﺰﺍﺭﯼ ﺳﺎﯾﺮﻣﺮﺍﺳﻢ   ﺩﯾﻨﯽ ﻭ ﻣﺬﻫﺒﯽ، ﺣﺘﯽ ﺩﺭ ﻣﺮﺍﮐﺰ ﻧﻈﺎﻣﯽ، ﻓﺮﻫﻨﮕﯽ ﻭ ﺍﺩﺍﺭﯼ ﻭ ﮐﻼﻥ   ﺷﻬﺮﻫﺎﯾﯽ ﮐﻪ ﺍﻫﻞ ﺳﻨﺖ ﺩﺭ ﺍﻗﻠﯿﺖ ﻫﺴﺘﻨﺪ، ﺍﺯ ﺁﺯﺍﺩﯼ ﮐﺎﻣﻞ ﺑﺮﺧﻮﺭﺩﺍﺭ   ﺑﺎﺷﻨﺪ ﺗﺎ ﺑﺘﻮﺍﻧﻨﺪ ﺑﺎ ﻓﮑﺮ ﺭﺍﺣﺖ ﻭ ﺍﻣﻨﯿﺖ ﮐﺎﻣﻞ ﺍﻟﻠﻪ ﺭﺍ ﺑﻨﺪﮔﯽ ﮐﻨﻨﺪ ﻭ   ﻫﯿﭽﮑﺲ ﺣﻖ ﺩﺧﺎﻟﺖ ﺩﺭ ﺍﻣﻮﺭ ﻣﺬﻫﺒﯽ ﺭﺍ ﻧﺪﺍﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﻭ ﺣﮑﻮﻣﺖ ﻣﺎﻧﻊ   ﺩﺧﺎﻟﺖ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﻭ ﻧﻬﺎﺩﻫﺎ ﺩﺭ ﻣﺪﺍﺭﺱ ﺩﯾﻨﯽ ﻭ ﺍﻣﻮﺭ ﻣﺴﺎﺟﺪ ﺷﻮﺩ .   ۱۰ ـ ﺍﯾﺸﺎﻥ ﻣﻌﺘﻘﺪ ﺍﺳﺖ، ﺑﺎﯾﺪ ﺗﻤﺎﻡ ﺁﺯﺍﺩﯾﻬﺎﯼ ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ ﺍﺯ ﻗﺒﯿﻞ ﺗﺸﮑﯿﻞ   ﺍﺣﺰﺍﺏ، ﺁﺯﺍﺩﯼ ﺑﯿﺎﻥ ﻭ ﻗﻠﻢ ﻭ ﺳﺎﯾﺮ ﻓﻌﺎﻟﯿﺘﻬﺎﯼ ﻣﺪﻧﯽ ﻣﺮﺍﻋﺎﺕ ﺷﻮﺩ؛ ﺭﺳﺎﻧﻪ   ﻫﺎ ﻭ ﻣﻄﺒﻮﻋﺎﺕ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﻪ ﻃﻮﺭ ﺁﺯﺍﺩﺍﻧﻪ ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ﮐﻨﻨﺪ؛ ﺟﻮّ ﮔﻔﺘﻤﺎﻥ ﻭ ﺍﻧﺘﻘﺎﺩ   ﺳﺎﺯﻧﺪﻩ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺎﺷﺪ؛ ﻭ ﺭﻭﺯﻧﺎﻣﻪ ﻧﮕﺎﺭﺍﻥ ﺩﺭ ﺭﻭﺯﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎ ﻭ ﻧﺸﺮﯾﺎﺕ، ﺿﻤﻦ   ﺍﺟﺘﻨﺎﺏ ﺍﺯ ﺗﻬﻤﺖ ﻭ ﺍﻓﺘﺮﺍ ﻭ ﺩﺭﻭﻍ، ﺑﺎ ﺁﺯﺍﺩﯼ ﮐﺎﻣﻞ ﺣﻘﺎﯾﻖ ﺭﺍ ﺑﺎﺯﮔﻮ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ؛   ﺩﺭ ﮐﺸﻮﺭ ﺩﻣﻮﮐﺮﺍﺳﯽ ﺍﺳﻼﻣﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺎﺷﺪ، ﺯﯾﺮﺍ ﺗﻤﺎﻡ ﺍﯾﻦ ﻣﻮﺍﺭﺩ ﺑﺮﺍﯼ   ﻭﺣﺪﺕ ﻭ ﺍﻣﻨﯿﺖ ﻣﻠﯽ ﻭ ﺑﺮﺍﯼ ﺑﻘﺎﯼ ﻧﻈﺎﻡ ﻻﺯﻡ ﻭ ﺿﺮﻭﺭﯼ ﺍﺳﺖ.   -۱۱ ﺍﯾﺸﺎﻥ ﻣﻌﺘﻘﺪ ﺍﺳﺖ ﺑﺎﯾﺪ ﻫﻤﻪ ﺷﻬﺮﻭﻧﺪﺍﻥ ﺍﯾﺮﺍﻧﯽ ﺍﺯ ﺁﺯﺍﺩﯼ ﻫﺎﯼ   ﻣﺬﻫﺒﯽ ﻭ ﺷﻬﺮﻭﻧﺪﯼ ﮐﺎﻣﻞ ﺑﺮﺧﻮﺭﺩﺍﺭ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﻭ ﻧﺒﺎﯾﺪ ﺍﻗﻠﯿﺘﻬﺎﯾﯽ ﻣﺜﻞ   ﺩﺭﺍﻭﯾﺶ ﻭ ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﺩﯾﮕﺮ ﺍﻗﻠﯿﺘﻬﺎﯼ ﺩﯾﻨﯽ ﻭ ﻣﺬﻫﺒﯽ ﮐﺸﻮﺭ ﺩﺭ ﺗﻨﮕﻨﺎ ﻗﺮﺍﺭ   ﺩﺍﺩﻩ ﺷﻮﻧﺪ.   ۱۲ ـ ﺍﯾﺸﺎﻥ ﻣﻌﺘﻘﺪ ﺍﺳﺖ ﮐﻪ ﻧﻈﺎﻡ ﻭ ﺍﻧﻘﻼﺏ ﻣﺮﺑﻮﻁ ﺑﻪ ﻫﻤﻪ ﻣﻠﺖ ﺍﺳﺖ،   ﺗﻮﺩﻩ ﻣﻠﺖ ﺑﻪ ﺟﻤﻬﻮﺭﯼ ﺍﺳﻼﻣﯽ ﺭﺃﯼ ﺩﺍﺩﻩ ﺍﻧﺪ ﻭ ﻫﻤﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﺑﺮﺍﯼ ﺍﻧﻘﻼﺏ   ﺯﺣﻤﺖ ﮐﺸﯿﺪﻩ ﺍﻧﺪ، ﻟﺬﺍ ﻧﺒﺎﯾﺪ ﺍﯾﻦ ﺍﻧﻘﻼﺏ ﺩﺭ ﺗﺼﺮﻑ ﯾﮏ ﺟﻨﺎﺡ ﻭ ﮔﺮﻭﻩ ﺧﺎﺹ   ﻗﺮﺍﺭ ﺩﺍﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ.   ۱۳ ـ ﻣﻮﻻﻧﺎ ﻋﺒﺪﺍﻟﺤﻤﯿﺪ، ﮔﺮﭼﻪ ﺑﺎ ﺟﻨﺎﺡ ﻭ ﺣﺰﺏ ﺧﺎﺻﯽ ﻭﺍﺑﺴﺘﻪ ﻧﯿﺴﺖ، ﺍﻣﺎ   ﻣﻌﺘﻘﺪ ﺍﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺭﺍﻩ ﺑﺮﻭﻥ ﺭﻓﺖ ﺍﺯ ﭼﺎﻟﺸﻬﺎﯼ ﻣﻮﺟﻮﺩ، ﺁﺷﺘﯽ ﻣﻠﯽ،   ﺁﺯﺍﺩﯼ ﺯﻧﺪﺍﻧﯿﺎﻥ ﺳﯿﺎﺳﯽ، ﺗﻮﺟﻪ ﺟﺪﯼ ﺑﻪ ﺧﻮﺍﺳﺘﻪ ﻫﺎ ﻭ ﻣﻄﺎﻟﺒﺎﻥ ﺑﻪ ﺣﻖ ﻭ   ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ ﻣﻠﺖ ﺍﯾﺮﺍﻥ، ﺑﺮﻗﺮﺍﺭﯼ ﺍﻧﺘﺨﺎﺑﺎﺕ ﺳﺎﻟﻢ ﻭ ﺁﺯﺍﺩ ﻭ ﺍﯾﺠﺎﺩ ﺗﻐﯿﯿﺮﺍﺕ ﺟﺪﯼ   ﺩﺭ ﺑﺴﯿﺎﺭﯼ ﺍﺯ ﺳﯿﺎﺳﺘﻬﺎﯼ ﺟﺎﺭﯼ ﻭ ﻣﻮﺟﻮﺩ ﮐﺸﻮﺭ ﺍﺳﺖ .   ۱۴ـ ایشان دستیابی به فناوری هسته ای، برای مقاصد صلح آمیز، را حق مسلّم ملت ایران می داند. معتقد است ملت ایران به هیچ وجه استعمارگر و متجاوز نبوده و هیچ نیازی به سلاح هسته ای ندارد، اما بر این موضوع تاکید دارد که برای برون رفت از فشارهای سنگین بین المللی، باید به منظور مذاکره صادقانه طرفین، راه بازرسان بین المللی آژانس هسته ای باز شده و نیز بازرسان بین المللی حقوق بشر اجازه ورود به کشور و تهیه گزارش از وضعیت موجود را داشته باشند تا اعتماد بین المللی حاصل شود

برچسب ها
مشاهده بیشتر

نوشته های مشابه

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

جای خالی را با عدد مناسب پر کنید *

همچنین ببینید

بستن
دکمه بازگشت به بالا
بستن
بستن